Toplumda göz kuruluğu olarak adlandırılan, tıptaki ismiyle kuru göz hastalığı rehabilitasyonda geç kalındığında âmâlığa kadar gidebilecek bir mesele. Bu sebeple gözyaşını muhtemel olduğu kadar gözetmek ve gözü ıslak yakalamak ehemmiyet taşıyor
Toplumda göz kuruluğu olarak adlandırılan, tıptaki ismiyle kuru göz hastalığı, belli hastalık grubuyla ilişkilendirilen bir vaziyet. Göz kuruluğunun daha genel bir terim olduğunu belirten Göz Sıhhati ve Hastalıkları Uzmanı Dr. İffet Emel Çolakoğlu, bu hastalığın oluşmaması için 3 şart gerektiğine dikkati sürüklüyor: Gözyaşı ölçüsünün ve niteliğinin iyi olması, kornea yüzeyinin düzgün olması ve gözkapaklarının işlevlerinin iyi olması.
Acıma, Yanma, Batma
Sıradanda bir birey dakikada 12-15 kere göz kırpıyor ve gözyaşı film tabakası homojenliğini bozmadan 15-45 saniye boyunca kornea yüzeyinde kalabiliyor. Ancak çok dikkatli bir noktaya odaklanmak, kitap okumak, bilgisayar başında uzun zamanlar geçirmek göz kırpma sayısını azaltabiliyor. Sıradanda saatte 900 kez göz kırparken, bu sayı 100e iniyor. Klima ve sigara dumanı gibi etkenler de gözyaşı kırılma zamanını eksiltiyor. Kuru göz hastalığının başlıca belirtileri arasında; kızarıklık, acıma, yanma ve batma, bulanık görme, yapışma, takılma hissi, fazla sulanma geliyor. Ayrıca A vitamini beceriksizliklerinde de kuru göz ortaya çıkabiliyor.
Âmâlığa Kadar Gidebiliyor
Göz kuruluğunun âmâlığa kadar gidebilecek bir mesele olduğunu ifade eden Dr. Emel Çolakoğlu, Zira gözyaşının işlevleri ortadan kalkınca, gözler enfeksiyona yatkın hale geliyor, oksijen sıhhatli bir biçimde taşınamıyor. Kornea damarsız bir yapı olduğu için oksijenle besleniyor. Bu beslenme bozulunca korneada damarlanmalar ve çatlaklar alana geliyor. Bunlar enfeksiyon için bir odak oluşturuyor. Gerçekten kalıcı görme kaybına neden olacak yapısal farklılıklar oluşabiliyor. Bu sebeple gözyaşını muhtemel olduğu kadar gözetmek ve gözü ıslak yakalamak ehemmiyet taşıyor diyor.
Kuru Gözü Yaratan 4 Neden
Dr. Emel Çolakoğlu, kuru göz hastalığının başlıca sebeplerini şöyle sıralıyor:
Göz Kırpma Refleksinin Eksilmesi: Bazı hastalıkların varlığı sebebiyle kırpma mekanizmasını tertip eden asaplarda meseleler olabiliyor ve keratit oluşuyor.
Kapak Meseleleri: Surat felcinin büyümesiyle kapak işlevinde zayıflık ortaya çıkabiliyor. Tiroit veya ur gibi sebeplerle gözün dışa fırlak olması, yaşlılıkta ya da travma sonrasında kapağın dışa doğru dönmesi kapak işlevinde bozulmaya yol açıyor.
Kirpik Meseleleri: Yağ bezlerinin enfeksiyonu, trahom gibi göz hastalıkları, özel konjoktivit tipleri, bazı ilaç tepkinleri ve cilt hastalıkları göz yapısındaki balansları bozabiliyor.
Gözyaşında Eksilme: Gözyaşı bezlerinde mesele oluyor. Bu meseleler gözyaşı bezinin yokluğu veya minikliği olabildiği gibi; enflamasyon, ur, ışınım, yanık ve travma gibi sebeplerle gözyaşı bezinin hasar görmesi ile de ortaya çıkabiliyor. Bedende salgı yapan öteki bezlerde de eş zamanlı bozuklukların incelenmesi gerekiyor. Menopoz ve gebelikte hormonal tesirlerle de gözyaşı ölçüyü azabiliyor.
Kuru Gözü Nasıl Rehabilitasyon Ediliyor?
Kuru göz hastalığının rehabilitasyonu muhtemel. Rehabilitasyonda birçok yöntem kullanılıyor. Dr. Emel Çolakoğlu bu yöntemleri şöyle sıralıyor:
Muhtelif ilaçlar dayanağıyla gözyaşının yapımını artırmayı amaçlıyoruz.
Muhtelif rehabilitasyon yöntemleriyle gözyaşının kaçmasını yasaklamaya çalışıyoruz.
Gözyaşını göllendirirsek kuruluğu azaltabiliriz. Kanallara geçişi sağlayan küçük delikler var, bunları tıkıyoruz. Lazer uygulaması veya silikon tıkaçlar koyuyoruz. Bu tıkaçlar altı ay bir seneye kadar orada kalabiliyor.
Düşük su içerikli lensler ve/veya gözlük uygulamaları ile gözyaşının buharlaşmasını azaltmaya çalışıyoruz.
Gözyaşını yerine koyabiliriz. Bunlar damla ve jel biçiminde olabileceği gibi, pomad biçiminde de olabiliyor.
Şayet şahsın bedeninde A ve B12 vitamini noksanlığı varsa vitamin dayanağı yapılıyor. PH oranının belli seviyede yakalanması gerekiyor.
Kapak dışa dönmüşse ve kapak felci varsa kapak cerrahisi yapılabiliyor.
Şahsın etraf koşulları da ehemmiyet taşıyor. Sigarasız civar, klima, bilgisayar, evin neminin ayarlanması ehemmiyetlidir. Dış etkenler dengelenerek daha sıhhatli bir civar yaratabilir.
